Qafas għall-ħajja ta’ kuljum

L-istrateġija tgħaqqad l-azzjoni tal-UE mal-Konvenzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Drittijiet tal-Persuni b’Diżabilità. Tkopri l-għajxien indipendenti, l-edukazzjoni, il-parteċipazzjoni fil-ħajja demokratika u l-aċċess għall-ġustizzja. Il-qafas tal-Kummissjoni jindirizza wkoll politiki nazzjonali u finanzjament tal-UE. Dawn il-konnessjonijiet huma importanti għax l-aċċess għal servizz wieħed jista’ jiddependi fuq diversi oħrajn: biex wieħed jasal fuq il-post tax-xogħol, pereżempju, jeħtieġ kemm opportunitajiet ta’ impjieg kif ukoll trasport li jista’ juża. [1][2]

X’inbidel fl-2026

Fis-6 ta’ Mejju 2026, il-Kummissjoni adottat strateġija msaħħa għas-snin li fadal. L-azzjonijiet ippjanati jinkludu l-introduzzjoni tal-Karta Ewropea tad-Diżabilità u tal-Karta Ewropea tal-Parkeġġ, aċċess aħjar għat-teknoloġija assistiva u appoġġ għal alleanza għall-għajxien indipendenti. Tidentifika wkoll it-trasport, l-edukazzjoni u elezzjonijiet aktar aċċessibbli bħala prijoritajiet. Dawn huma impenji u attivitajiet ippjanati; l-inklużjoni tagħhom ma tfissirx li kull titjib maħsub diġà seħħ. [2]

Valutazzjoni mill-moviment tad-diżabilità

Il-Forum Ewropew dwar id-Diżabilità kkritika l-aġġornament ta’ Mejju għax ħalla barra l-miżuri ewlenin proposti minnu u ma kellux inizjattivi leġiżlattivi ġodda. Il-valutazzjoni tiegħu ta’ Settembru identifikat ukoll opportunitajiet, fosthom appoġġ għal ċentri ta’ għajxien indipendenti u data aħjar dwar id-diżabilità. Dak iż-żmien, l-organizzazzjoni qalet li kienet qed tistenna skeda ta’ implimentazzjoni. Din hija l-valutazzjoni tal-Forum tal-programm, distinta mid-deskrizzjoni tal-Kummissjoni tal-ambizzjonijiet tagħha. [3][4]

L-implimentazzjoni sal-2030

L-implimentazzjoni tista’ tiġi vvalutata permezz ta’ tliet mistoqsijiet: min hu responsabbli, meta tidħol fis-seħħ azzjoni u jekk il-persuni b’diżabilità jesperjenzawx titjib prattiku. It-tweġibiet ivarjaw skont il-pajjiż. Pjan ippubblikat jagħti punt tat-tluq; biex jiġu vvalutati r-riżultati hemm bżonn evidenza mis-servizzi, mill-komunitajiet u mill-organizzazzjonijiet tad-diżabilità. [2][4]