Ir-riforma tat-tutela ħalliet lakuni importanti
Il-kummissarju laqgħet grupp ta’ ħidma tal-gvern li jinvolvi s-soċjetà ċivili, iżda qalet li r-riforma legali tal-2022 żammet it-tutela flimkien ma’ mekkaniżmi ta’ appoġġ. Qasmet it-tħassib taċ-Ċentru għar-Riżorsi Legali dwar taħriġ professjonali insuffiċjenti, informazzjoni frammentata u ostakli għar-reviżjoni ta’ arranġamenti eżistenti ta’ tutela. [2]
Il-monitoraġġ għandu jilħaq lin-nies fl-istituzzjonijiet
Il-komunikazzjonijiet talbu li l-NGOs ikollhom aċċess għall-istituzzjonijiet u li r-residenti jiksbu rappreżentanza indipendenti. Mijatović enfasizzat ukoll ir-rappurtar u l-investigazzjoni ta’ abbuż u mwiet. Dawn it-talbiet kienu dwar il-kapaċità prattika li jiġu kkontestati t-trattament u d-deċiżjonijiet, inkluż meta persuna ma jkollhiex qarib li jista’ jipprovdi appoġġ. [2][1]
Is-servizzi fil-komunità jeħtieġu riżorsi
Mijatović irrikonoxxiet l-istrateġija u l-leġiżlazzjoni tar-Rumanija biex in-nies joħorġu mill-istituzzjonijiet, filwaqt li ddeskriviet problemi kontinwi b’detenzjoni psikjatrika u salvagwardji ġudizzjarji. Ħeġġet kura tas-saħħa bbażata fuq kunsens liberu u infurmat u servizzi li jappoġġaw il-ħajja barra l-istituzzjonijiet. Il-valutazzjoni tagħha rabtet in-nuqqas ta’ appoġġ fil-komunità ma’ soġġorni fit-tul fi stabbilimenti psikjatriċi. [3]