© Parlamentsdirektion / Thomas Topf
Uznany postęp, zakwestionowana realizacja obowiązków
Komitet pozytywnie odnotował działania obejmujące krajowy plan na lata 2022–2030 i nowe przepisy o dostępności. Skrytykował również różnice między podejściem federalnym i regionalnym oraz niewystarczającą uwagę poświęcaną konwencji przez rządy krajów związkowych. Jego główne stanowisko było takie, że konwencja obowiązuje w całym państwie federalnym. Wewnętrzny podział kompetencji nie może uzasadniać niewypełniania zobowiązań traktatowych. Przegląd powiązał więc krajowe obietnice z decyzjami administracji regionalnej, bez traktowania samego istnienia federalnego planu jako wystarczającego dowodu zgodności. [1][2]
Mieszkanie i wsparcie muszą iść w parze
Zalecenia wzywały do kompleksowej strategii z punktami odniesienia, terminami i finansowaniem, opracowanej wspólnie z organizacjami osób z niepełnosprawnościami. Łączyły zakończenie instytucjonalizacji z dostępnymi mieszkaniami oraz odpowiednim wsparciem osobistym, technicznym i finansowym w społeczności. Komitet zaapelował również o udział wszystkich krajów związkowych w pilotażu ujednolicenia asystencji osobistej. To połączenie ma znaczenie: samo opuszczenie instytucji nie daje wyboru, gdzie i z kim mieszkać. Niezbędne wsparcie i mieszkania muszą być dostępne jednocześnie, aby niezależne życie stało się praktyczną możliwością. [1]
Samorzecznicy zażądali innego wykorzystania środków
Na wspólnej konferencji prasowej 11 września 2023 roku Bernadette Feuerstein z Selbstbestimmt Leben Österreich opowiedziała się za przesunięciem finansowania z instytucji na indywidualne wsparcie w społeczności, w tym asystencję osobistą. Uczestniczyli również przedstawiciele Behindertenrat, austriackiej Rady Rzeczników Praw Obywatelskich, rzecznika praw osób z niepełnosprawnościami i niezależnego komitetu monitorującego. Ich wypowiedzi łączyły proces ONZ z krajowymi sporami o budżety, usługi i odpowiedzialność. Wystąpienie Feuerstein było samorzeczniczym postulatem realizacji, a nie ogłoszeniem, że władze już zgodziły się przekierować pieniądze. [3][4]
Datowany punkt odniesienia dla decyzji publicznych
W uwagach końcowych komitet wskazał niezależne życie i edukację jako obszary wymagające pilnej uwagi. Dokument daje punkt odniesienia do badania późniejszych decyzji o mieszkalnictwie, asystencji i szkolnictwie. Chronologia jest jasna: dialog odbył się w sierpniu, zalecenia przyjęto 4 września, a formalny dokument nosi datę 28 września 2023 roku. Są to zalecenia organu traktatowego po przeglądzie państwa, a nie wyrok sądu krajowego lub automatyczne przyznanie indywidualnego finansowania. Ich praktyczne znaczenie zależy od przełożenia obowiązków przez władze na przepisy, budżety i usługi. [1][2]